Het adviesrecht van de ondernemingsraad

Op grond van de Wet op de Ondernemingsraden moet een aantal in de wet omschreven ondernemingen, zoals bedrijven met een groot kapitaal, een ondernemingsraad instellen. Interessanter dan deze formele vereisten zijn de gevolgen van het moeten instellen van een ondernemingsraad. Heeft uw bedrijf een dergelijk orgaan, of zit u er zelf in? Om werknemers beter te vertegenwoordigen heeft de ondernemingsraad een zogeheten adviesrecht. De wet noemt een aantal gronden waarvoor de raad om advies moet worden gevraagd. Wordt dit adviesrecht geschonden, dan koppelt de wet daar een beroepsrecht aan. Dat kan worden ingeroepen wanneer de ondernemer afwijkt van het advies of wanneer er nadien feiten of omstandigheden bekend zijn geworden die meebrengen dat de ondernemingsraad destijds misschien anders had geadviseerd.

Wanneer advies vragen?

Zoals gezegd heeft de ondernemingsraad een adviesrecht om de ondernemer te adviseren over bepaalde zaken. Daaronder vallen volgens de wet ten eerste besluiten die wijzigingen aanbrengen in de zeggenschap over de onderneming, zoals een nieuwe buitenlandse eigenaar. Ook over besluiten die van invloed zijn op de werkzaamheden in de onderneming moet vooraf advies worden gevraagd. Te denken valt aan het staken van de activiteiten van de onderneming. Besluiten tot het doen van belangrijke investeringen en die tot het aantrekken of verstrekken van een belangrijk krediet zijn eveneens aan het recht op advies gekoppeld.

Besluiten door de moedermaatschappij

Het adviesrecht is bedoeld om besluiten over de werkgelegenheid binnen de onderneming niet klakkeloos door de ondernemer te laten nemen. Hiervoor moet, zo is de gedachte achter de wet, toch tenminste advies van een orgaan met een vertegenwoordiging van werknemers uit de vennootschap worden gevraagd. De vraag die dan rijst is hoe het zit als een besluit feitelijk niet door de ondernemer, maar door een ‘superieure’ moedermaatschappij wordt genomen. Telkens moet hier worden bezien of er via een omleidingsconstructie toch adviesrecht aan de (meest betrokken) ondernemingsraad toekomt.